امر و نهی زبانی گسترده ترین مرتبه از مراتب امر به معروف است به گونه ای که بخش اعظم این وظیفه الهی با زبان عملی می شود زیرا امر و نهی دینی چهار قسم کلی دارد که یا تنها به وسیله زبان جامه عمل می پوشند و یا زبان نقش بیشتری را در انجام آنها دارد و ما برای وضوح بیشتر بحث این اقسام چهار گانه را مورد بررسی قرار می دهیم .

1-  امر به مستحبات

امر به مستحبات تنها با رتبه دوم یعنی به وسیله زبان انجام می گیرد  و رتبه اول و سوم ندارد زیرا مرتبه اول که اظهار تنفر قلبی است و همچنین مرتبه سوم که اعمال قدرت برای انجام معروف است درآن مطرح نیست چه اینکه امر به مستحبات مستحب می باشد .    

2-  نهی از مکروهات

در نهی ارمکروهات نیز مانند امر به مستحبات مراتب سه گانه امر به معروف و نهی از منکر وجود ندارد و تنها نهی از منکر زبانی انجام می گیرد زیرا اگر چه مکروهات مورد نهی قرارگرفته اند اما با توجه به اینکه اسلام به نوعی مردم را در انجام آنها آزاد گذارده است اظهار تنفر قلبی که مرتبه اول است و اعمال قدرت که مرتبه سوم می باشد در مکروهات مطرح نیست چه این که نهی از مکروهات مستحب می باشد .

3-  امر به واجبات

امر ونهی دینی دارای سه مرتبه اظهار تنفر قلبی ، امر نهی زبانی واعمال قدرت است .

امر به معروف زبانی مهمترین بخش امر به معروف و نهی ازمنکر است که به عنوان یک وظیفه همگانی برای اصلاح وآگاهی بندگان خدا تشریع گردیده است و ازنقش اصلاحی خوبی برای همه انسانها در همه زمانها ومحیط های اجتماعی و خانوادگی برخورداراست .این برنامه آسمانی به گونه ای است که هر کس علاقه مند به سلامت معنوی محیط زندگی خود باشد می تواند به آسانی در خیل عظیم مصلحان بی نام نشان جامعه درآید و به اندازه توان خود نهالی از معرفت بنشاند وشعله ی سیاهی ازآتش گناه را خاموش کند و در نتیجه دهان خود را به رایحه خوش پیام خداوند خوشبو گرداند باشد که پروردگار عالم او را در دیوان مدافعان از دین خود ثبت نماید و از تجلی نورغیرت او خشنود گردد.

مراتب امر و نهی زبانی

مرتبه زبانی امر به معروف نیز دارای سه مرحله است :

1- موعظه وگفتار نرم .

2- امر ونهی آرام .

3- امر نهی تند

رعایت مراحل زبانی الزامی است واگر کسی بتواند با مرحله اول به وظیفه خود عمل کند نباید به مرحله دوم وارد شود و